ශ්රී ලංකාවේ මෑතකදී ඇති වූ ආපදා තත්ත්වයත් සමඟ පිරිසිදු පානීය ජලය සපයා ගැනීම අසීරු වී ඇති බැවින්, ජලය සහ ආහාර මඟින් බෝවන රෝග පැතිරීමේ අවදානමක් පවතී. මෙහිදී කොලරාව (Cholera) පිළිබඳව අප වඩාත් අවධානයෙන් සිටීම අත්යවශ්ය වේ.
කොලරාව යනු කුමක්ද?
කොලරාව යනු ඉතා ඉක්මනින් ව්යාප්ත වන, උග්ර පාචන රෝගයකි. එහෙත් මෙයට නිසි වේලාවට ප්රතිකාර නොකළහොත් එය මාරාන්තික විය හැකිය. මෙය ප්රධාන වශයෙන්ම ‘විබ්රියෝ කොලරේ’ (Vibrio cholerae) නම් බැක්ටීරියාව මඟින් දූෂිත වූ ආහාර සහ පාන වර්ග පරිභෝජනය කිරීම හරහා ව්යාප්ත වේ.
රෝගය ව්යාප්ත වන ආකාරය
කොලරාව ප්රධාන වශයෙන්ම පහත ක්රම මඟින් බෝවිය හැකිය:
- දූෂිත ජලය පානය කිරීම.
- දූෂිත ආහාර අනුභව කිරීම.
- කොලරාව වැළඳී ඇති පුද්ගලයෙකුගේ වමනය හෝ මළපහ සමඟ ස්පර්ශ වීම.
- කොලරාව හේතුවෙන් මියගිය පුද්ගලයෙකු ස්පර්ශ කිරීම.
කොලරාවේ රෝග ලක්ෂණ හඳුනා ගනිමු!
ඔබට හෝ ඔබ දන්නා අයෙකුට පහත රෝග ලක්ෂණ පවතී නම් වහාම ක්රියාත්මක වන්න:
- උග්ර ජලජ පාචනය (වතුර මෙන් මළපහ පිටවීම).
- වමනය.
- කකුල්වල ඇති වන මස්පිඬු පෙරළීම.
- අධික දුර්වල බව සහ පිපාසය.
- ඇස් ගිලී යාම සහ සමෙහි ඇදෙන සුළු බව අඩුවීම.
රෝග ලක්ෂණ පවතී නම් ඔබ කළ යුත්තේ කුමක්ද?
මුඛ ප්රතිජලන ද්රාවණය (ORS) ලබා ගන්න: රෝගියා විජලනය වීම වැළැක්වීමට මෙය අත්යවශ්ය වේ. සෞඛ්ය මධ්යස්ථානයකින් මෙය ලබාගත හැකි අතර, පහත පරිදි නිවසේදී ද සාදාගත හැකිය.
වහාම වෛද්ය උපදෙස් ලබා ගන්න: උග්ර පාචනය නිසා ශරීරය විජලනය වී මරණය පවා සිදුවිය හැකි බැවින් ප්රමාද නොවන්න.
නිවසේදී ORS ද්රාවණය සාදා ගන්නා ආකාරය:
- පිරිසිදු සහ ආරක්ෂිත පානීය ජලය ලීටර් 1ක් ගන්න.
- එයට ලුණු තේ හැඳි භාගයක් එක් කරන්න.
- සීනි තේ හැඳි හයක් එක් කරන්න.
කොලරාවෙන් ආරක්ෂා වීමට උපදෙස්
ආපදා පවතින ප්රදේශයක ඔබ සිටී නම්, රෝගයෙන් බේරීමට මෙම පියවර අනුගමනය කරන්න:
- ආරක්ෂිත ජලය: උණු කර නිවාගත්, බෝතල් කළ හෝ පිරිපහදු කළ ජලය පමණක් පානය කරන්න. ආහාර සේදීමට ද එම ජලයම භාවිතා කරන්න.
- දෑත් සේදීම: සබන් සහ ආරක්ෂිත ජලය යොදාගෙන නිතර දෑත් සෝදන්න.
- ආහාර සනීපාරක්ෂාව: ආහාර සම්පූර්ණයෙන්ම පිස ගන්න. සෑම විටම වසා තබන්න. පිසූ වහාම ආහාරයට ගන්න.
- ජල මූලාශ්ර ආරක්ෂා කිරීම: ස්නානය කිරීම සහ රෙදි සේදීම වැනි කටයුතු පානීය ජල මූලාශ්රවලින් ඈත්ව සිදු කරන්න. පානීය ජලය ලබා ගන්නා ස්ථාන අසල වැසිකිළි භාවිතයෙන් වළකින්න.
ඔබේත්, ඔබේ පවුලේත් සෞඛ්යය පිළිබඳව අවධානයෙන් සිටීම මෙම ආපදා කාලසීමාවේදී ඉතා වැදගත් වේ.