ජූලි 5 සහ 6 යන දෙදින තුළ මීගමුව බන්ධනාගාරයේ ඇති වූ ප්රචණ්ඩ නොසන්සුන්තාව හේතුවෙන් ශ්රී ලංකාවේ බන්ධනාගාර ඉතිහාසයේ දරුණුතම සිදුවීම් අතරට එක්වන ඛේදවාචකයක් වාර්තා වී තිබේ. මෙම සිද්ධියෙන් පුද්ගලයින් 27 දෙනෙකු ජීවිතක්ෂයට පත්ව ඇති අතර තවත් 104 දෙනෙකු තුවාල ලබා රෝහල්ගත කර ඇත.
බන්ධනාගාර බලධාරීන් පවසන ආකාරයට, නොසන්සුන්තාව ආරම්භ වී ඇත්තේ ජූලි 5 වැනිදා මත්ද්රව්ය චෝදනා සම්බන්ධයෙන් රඳවා සිටි රැඳවියන් දෙපිරිසක් අතර ඇති වූ ගැටුමක් හේතුවෙනි. එදින තුවාල ලැබූ රැඳවියන් 35 දෙනෙකු රෝහල්ගත කළ අතර රැඳවියන් දෙදෙනෙකු මියගොස් තිබිණි. එදින සවස වන විට තත්ත්වය පාලනය කර රැඳවියන් යළි වාට්ටුවලට යොමු කර ආහාර ලබාදීම ඇතුළු සාමාන්ය කටයුතු අවසන් කළ බව බන්ධනාගාර කොමසාරිස් ජනරාල් ප්රසාද් හේමන්ත කුමාර පැවසීය.
කෙසේ වෙතත්, ජූලි 6 වැනිදා උදෑසන අධිකරණ කටයුතු ආරම්භ කිරීමට නිලධාරීන් බන්ධනාගාරය තුළට ඇතුළුවීමත් සමඟ යළිත් නොසන්සුන්තාව උත්සන්න වී තිබේ. බන්ධනාගාර බලධාරීන් පවසන්නේ ඇතැම් රැඳවියන් මත්ද්රව්ය පෙති භාවිත කර සිහිවිකල් තත්ත්වයක සිටි බවට තොරතුරු අනාවරණය වී ඇති අතර එම පිරිස අතර නැවතත් ගැටුමක් හටගත් බවයි. එම ගැටුම මැඩපැවැත්වීමට ගිය බන්ධනාගාර නිලධාරීන්ට ද ප්රහාර එල්ල වී ඇතැයි ඔවුන් සඳහන් කරයි.
මෙම සිදුවීම අතරතුර බන්ධනාගාරයේ ප්රධාන දොරටුව අසලට රැඳවියන් පැමිණි අතර, ඔවුන් යකඩ දොර කඩා ලෑලි දොර ද බිඳ දමා පිටතට පැමිණියහොත් තත්ත්වය සම්පූර්ණයෙන්ම පාලනයෙන් ගිලිහී යා හැකි බවට ආරක්ෂක අංශ තක්සේරු කළ බව බන්ධනාගාර කොමසාරිස් ජනරාල්වරයා පැවසීය. ඒ අනුව, බන්ධනාගාර නිලධාරීන්ගේ ආරක්ෂාව සහ රැඳවියන් පලායාම වැළැක්වීම සඳහා ගිනිඅවි භාවිත කිරීමට සිදු වූ බව ඔහු ප්රකාශ කළේය.
ජූලි 7 වැනිදා පෙරවරුව වන විට මරණ සංඛ්යාව 27 දක්වා ඉහළ ගොස් ඇති බව පොලිස් මාධ්ය ප්රකාශක කාර්යාලය තහවුරු කළේය. එම මරණ අතරින් 20 දෙනෙකු රැඳවියන් වන අතර සෙසු 7 දෙනා බන්ධනාගාර නිලධාරීන් බව සඳහන් වේ. තවත් පුද්ගලයින් 104 දෙනෙකු තුවාල ලබා මීගමුව දිස්ත්රික් මහ රෝහල සහ කොළඹ ජාතික රෝහලේ ප්රතිකාර ලබමින් සිටිති.
සිද්ධියට ආසන්නතම හේතුව ලෙස බන්ධනාගාර මාධ්ය ප්රකාශක ඒ.සී. ගජනායක සඳහන් කරන්නේ මත්ද්රව්ය සම්බන්ධයෙන් පාලනය දැඩි කිරීම සහ ඒ සම්බන්ධයෙන් රැඳවියන් අතර පැවති ආරවුල් බවයි. ඇතැම් රැඳවියන් මත්ද්රව්ය ජාවාරම් පිළිබඳ තොරතුරු පාලනාධිකාරියට ලබා දීම ද ගැටුමට හේතුවක් විය හැකි බවට ඔහු සඳහන් කළද, අවසන් නිගමන ලබාදිය හැක්කේ විමර්ශන අවසන් වීමෙන් පසුව බව අවධාරණය කළේය.
මේ අතර, සිද්ධියට පෙර බුද්ධි තොරතුරු ලැබී තිබුණේ ද යන්න සම්බන්ධයෙන් පරස්පර අදහස් මතුව තිබේ. පාර්ලිමේන්තුවේදී විපක්ෂය එවැනි බුද්ධි තොරතුරු නොසලකා හැර ඇති බවට චෝදනා කළද, බන්ධනාගාර කොමසාරිස් ජනරාල්වරයා මාධ්ය හමුවේදී එවැනි විශේෂ බුද්ධි තොරතුරක් ලැබී නොතිබූ බව ප්රකාශ කළේය.
නොසන්සුන්තාව අතරතුර කාන්තා රැඳවියන් පිරිසක් බන්ධනාගාරය තුළ ඩෙංගු රෝගීන්ට ප්රතිකාර නොලැබෙන බවත්, ඩෙංගු හේතුවෙන් මරණ සිදුව ඇති බවත් චෝදනා කළහ. එහෙත් බන්ධනාගාර දෙපාර්තමේන්තුව සහ රජය එම චෝදනා ප්රතික්ෂේප කරමින්, ඩෙංගු රෝගීන් සිටියද ඔවුන්ට අවශ්ය ප්රතිකාර ලබාදී ඇති අතර ඩෙංගු හේතුවෙන් කිසිදු මරණයක් වාර්තා වී නොමැති බව සඳහන් කළේය.
මෙම සිද්ධියෙන් අනතුරුව බන්ධනාගාර පද්ධතියේ අධික තදබදය පිළිබඳව ද දැඩි අවධානය යොමු වී තිබේ. බන්ධනාගාර 36ක සමස්ත ධාරිතාව රැඳවියන් 10,500ක් පමණ වුවද, ජූලි 5 වන විට දිවයින පුරා බන්ධනාගාරවල රැඳවියන් සංඛ්යාව 41,257ක් දක්වා ඉහළ ගොස් තිබූ බව බන්ධනාගාර දෙපාර්තමේන්තුවේ දත්ත පෙන්වා දෙයි. මීගමුව බන්ධනාගාරයේ පමණක් රැඳවියන් 2,400කට ආසන්න පිරිසක් සිට ඇති බව ද අනාවරණය වී ඇත.
6 වන දා නොසන්සුන්තාවෙන් පසු ආරක්ෂක හේතු මත රැඳවියන් 1,000කට ආසන්න පිරිසක් අඟුණකොළපැලැස්ස, බූස්ස, දුම්බර, අනුරාධපුර, පොළොන්නරුව සහ කුරුවිට බන්ධනාගාර වෙත මාරු කර යවා තිබේ.
මියගිය සහ තුවාල ලැබූ රැඳවියන්ගේ තොරතුරු ලබාගැනීම සඳහා මීගමුව දිස්ත්රික් මහ රෝහලේ සහ බන්ධනාගාර පරිශ්රයේ නාම ලේඛන ප්රදර්ශනය කර ඇති අතර, තුවාල ලැබූ රැඳවියන් බැලීමට අවශ්ය අවසරපත් නිකුත් කිරීමේ කටයුතු ද සිදුකර ඇත.
මේ අතර, සිද්ධිය සම්බන්ධයෙන් අපරාධ පරීක්ෂණ දෙපාර්තමේන්තුව (CID) විමර්ශන ආරම්භ කර ඇති අතර, රැඳවියන් අතට ආයුධ ලැබුණු ආකාරය, ගැටුමට හේතු වූ කරුණු සහ මරණවලට වගකිව යුතු පාර්ශ්වයන් සම්බන්ධයෙන් පුළුල් පරීක්ෂණ ක්රියාත්මක වෙමින් පවතී.
අධිකරණ අමාත්ය හර්ෂණ නානායක්කාර පාර්ලිමේන්තුවේදී ප්රකාශ කළේ, බන්ධනාගාර තදබදය අවම කිරීම සඳහා නිවාස අඩස්සියේ තැබීමේ නීතිමය ක්රමවේදයක් හඳුන්වාදීම, විද්යුත් අධීක්ෂණ ක්රම භාවිතය සහ බන්ධනාගාර සඳහා නව නිලධාරීන් බඳවා ගැනීම ඇතුළු ප්රතිසංස්කරණ රැසක් ක්රියාත්මක කිරීමට රජය පියවර ගනිමින් සිටින බවයි. ඔහු වැඩිදුරටත් සඳහන් කළේ, බන්ධනාගාර පද්ධතියේ දිගුකාලීන ගැටලු විසඳීම සඳහා ගෙන යන මෙම ප්රතිසංස්කරණවල ප්රතිඵල ලැබීමට යම් කාලයක් ගතවනු ඇති බවයි.